Congo: 800 kilometer over de Sangha
Zes expedities. Twaalf maanden. Eén reis voorbij het vertrouwde.
Op 24 oktober kwam de eerste missie van Project 6 ten einde. Ash Dykes en zijn team hadden in achttien dagen ongeveer 800 kilometer afgelegd over de Sangha, dwars door het Congobekken. Een tocht door een uitgestrekt landschap van water en regenwoud, met ontmoetingen en ervaringen die waarschijnlijk nog lang zullen bijblijven.
De expeditie begon op 8 oktober in Nola, in de Centraal-Afrikaanse Republiek. Van daaruit peddelden Ash, Will Pérez en Obed Temba met opblaasbare kajaks richting Mossaka in de Republiek Congo. Het plan was helder: de rivier volgen en zo veel mogelijk van dit deel van het Congobekken ervaren. De praktijk liet zich, zoals dat vaker gaat op expedities, niet volledig plannen.
Het ritme van de rivier
Sommige dagen zaten de mannen tot wel vijftien uur op het water. De rivier bepaalde grotendeels het tempo. Hoge waterstanden maakten het bovendien niet altijd eenvoudig om een geschikte plek te vinden om aan land te gaan. En wanneer de dag erop zat, was het werk nog niet voorbij. Kamp opzetten, materiaal controleren, spullen laten drogen en voorbereiden op de volgende ochtend hoorden er net zo goed bij.
Het leven op de rivier had zijn eigen ongemakken. De warmte en hoge luchtvochtigheid maakten de nachten zwaar. Muggen, tseetseevliegen en andere insecten waren voortdurend aanwezig. Ash omschreef het zelf als ‘eaten alive’. Een tent bood bescherming, maar maakte de warmte niet bepaald aangenamer.
Toch waren het niet alleen de omstandigheden die de expeditie bijzonder maakten. Het Congobekken is een van de meest biodiverse gebieden ter wereld. Wie er met een kajak doorheen trekt, bevindt zich midden in het leefgebied van dieren die je niet iedere dag van zo dichtbij tegenkomt.
Ontmoetingen in het regenwoud
Tijdens de tocht kwamen Ash en zijn team verschillende grote zoogdieren tegen. Een van de meest bijzondere momenten was de ontmoeting met een zilverrug, op naar verluidt slechts enkele meters afstand. Ook bosolifanten en bosbuffels werden gezien. Een olifant kwam zelfs zo dicht bij het kamp dat hij een boom omver trok.
De rivier bood niet altijd het zicht dat je misschien zou verwachten. Door de hoge waterstand stonden grote delen van het bos onder water. Nijlpaarden hielden zich daardoor vaker tussen de bomen op en waren vanaf de rivier minder gemakkelijk te zien. Krokodillen kwamen tijdens de missie niet in beeld, al zijn ze wel degelijk onderdeel van dit leefgebied.
Dat betekende niet dat het team de dieren uit het oog kon verliezen. Vooral nijlpaarden en krokodillen vormden een aandachtspunt. De mannen moesten rekening houden met wat zich onder en langs het water bevond, ook wanneer ze het niet konden zien. Ash vergeleek het navigeren door dit gebied met het oversteken van een mijnenveld zonder op een mijn te stappen. Die vergelijking zegt eigenlijk al genoeg over de voorzichtigheid waarmee ze hun weg moesten vinden.
Een landschap dat niet leeg is
Een ander aspect van de expeditie verraste Ash misschien nog wel meer dan de dieren. Hij had niet verwacht onderweg zoveel gemeenschappen tegen te komen.
In zijn terugblik verwoordde hij dat met de opmerking: “True wilderness is hard to find.”
Het is een uitspraak die blijft hangen. Vanuit onze blik kan een uitgestrekt regenwoud als dit al snel aanvoelen als een ongerepte, vrijwel onbewoonde wereld. Maar voor de mensen die er wonen, is het geen lege wildernis. Het is hun leefomgeving, verbonden met de rivier, het bos en de kennis die van generatie op generatie wordt doorgegeven.
De expeditie trok dus niet simpelweg door een afgelegen natuurgebied, maar door een wereld waarin mensen en natuur al lange tijd met elkaar verweven zijn. Een landschap dat op afstand misschien ongerept lijkt, maar voor de mensen die er wonen allesbehalve onbekend terrein is.
Anders dan verwacht
In een terugblik na afloop omschreef Ash de Congo-missie als een van de gemakkelijkste expedities die hij tot dan toe had gedaan. Dat klinkt misschien verrassend, gezien de lange dagen op het water, de insecten, de warmte en de dieren in de omgeving.
De gevaren waar vooraf rekening mee werd gehouden, bleken tijdens deze missie niet allemaal op dezelfde manier aanwezig. De hoge waterstand had bijvoorbeeld invloed op waar de nijlpaarden zich ophielden. Krokodillen werden niet gezien en ook andere omstandigheden pakten anders uit dan vooraf verwacht.
Een gebied kan uitdagend en onvoorspelbaar zijn zonder dat iedere dag een gevecht om te overleven wordt. Juist het verschil tussen wat vooraf werd verwacht en wat de expeditie uiteindelijk bracht, maakt Ash’ terugblik interessant.
Vijf missies te gaan
Met de aankomst in Mossaka werd de eerste missie van Project 6 afgerond. Ongeveer 800 kilometer en achttien dagen op de Sangha vormden het eerste hoofdstuk van een veel groter project.
Er volgen nog vijf expedities. Ash heeft al laten doorschemeren dat de volgende missie een heel ander karakter krijgt, met omstandigheden die aanzienlijk kouder zullen zijn. Waar de eerste tocht zich afspeelde in de warmte en vochtigheid van het Congobekken, lijkt het volgende deel van Project 6 een compleet andere wereld te worden.
Voor nu blijft vooral het beeld van de Sangha hangen: een rivier die zich door het regenwoud slingert, dieren die soms onverwacht dichtbij komen en gemeenschappen die laten zien dat zelfs een landschap dat voor buitenstaanders als ongerept voelt, allerminst leeg is.
Eén missie afgerond. Vijf werelden nog te ontdekken…
You are here
Congo: 800 kilometer over de Sangha
Volg Project 6
We volgen deze reis niet van dag tot dag, maar op de momenten waarop een nieuw hoofdstuk begint.
Voor actuele berichten en updates kun je terecht bij de officiële kanalen van Ash Dykes en zijn team.
“Echte ongerepte wildernis is moeilijk te vinden.”
— Ash Dykes
Verder ontdekken
Project 6 is één van de vele verhalen op Bonvia. Van avonturen ver van huis tot bijzondere plekken, smaken en creatieve ontdekkingen — er valt nog zoveel meer te beleven.
Hub
Project 6
Zes expedities. Twaalf maanden. Eén reis voorbij het vertrouwde.
Avonturier Ash Dykes gaat twaalf maanden lang zes bijzondere expedities aan. Volg de eerste missie over de Sangha, waar afgelegen regenwoud, onverwachte tegenslagen en de realiteit van het verkennen samen het verhaal bepalen.
Ontdek Project 6 ✦
